سيد محمد جواد ذهنى تهرانى

115

المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس)

اسباب وجوب نماز آيات شرح فارسى : مرحوم مصنّف مىفرماين : آياتى كه نماز براى آنها واجبست عبارتند از : 1 - گرفتن خورشيد . 2 - گرفتن ماه . 3 - آمدن زلزله يعنى لرزيدن زمين . 4 - وزش بادهاى سياه و زرد بلكه هر علامت وحشتى كه از آسمان پديد آيد . شارح ( ره ) در ذيل [ كسوفان ] مىفرماين : كسوفان تثنيه خسوف ( ماه‌گرفتگى ) و كسوف ( خورشيدگرفتگى ) است و از اينرو در موقع تثنيه بستن كسوف را مثنى نموده و آن را بر خسوف غلبه داده و صنعت تغليب را اجراء نمودند و منشأ آن ذاتى بودن نور براى خورشيد و اكتسابى و عرضى بودن آن در قمر است . و ممكنست بگوئيم وجه صيغه تثنيه مزبور اينستكه كسوفان تثنيه كسوف است لكن كسوف همانطورى كه حقيقت در خورشيدگرفتگى است عينا در ماه‌گرفتگى نيز حقيقت است يعنى مشترك لفظى بين ايندو معنا است چنانچه خسوف نيز نسبت به اين دو معنا همچنين است . سپس مىفرماين : الف و لام در ( الكسوفان ) به معناى عهد ذهنى است و آن اشاره است به كسوف خصوص كره شمس و قمر به اسباب معهوده ( يعنى كسوف شمس بواسطه فاصله شدن ماه بين آن و زمين و كسوف قمر به جهت حائل